In dit artikel:
Een traditioneel Zeeuws gestoomd brood
Jan in de zak is een karakteristiek gerecht uit de Zeeuwse keuken dat perfect past bij de rijke culinaire traditie van Zeeland. Dit zoete, gestoomde brood met rozijnen en krenten was een geliefd familiegerecht dat generaties lang werd doorgegeven.
Een stukje Zeeuwse erfgoed
Dit gerecht illustreert prachtig hoe vindingrijk de Zeeuwse keuken was. Net zoals de vele andere traditionele specialiteiten toont Jan-in-de-zak de creativiteit waarmee onze voorouders eenvoudige ingrediënten omtoverde tot smaakvolle, voedzame gerechten.
Aalbregtse verzamelde ruim tachtig streekgerechten van rond de eeuwwisseling. Het zijn gerechten die destijds in Zeeland en speciaal bij de bevolking van Zeeuws-Vlaanderen bijna dagelijkse kost waren. Jan-in-de-zak past perfect in dit rijtje van vergeten culinaire schatten, samen met mysterieuse namen als ‘aloziekass’n, scheiwei en vosse zopen’ en drankjes als ‘stroopjannever, beverpap en flip’.
Typische kooktechniek
Het koken in een doek, een techniek die ook bij andere Zeeuwse gerechten werd toegepast, maakte het mogelijk om zonder oven toch een soort ‘brood’ te maken. Deze methode was praktisch in een tijd dat niet iedereen toegang had tot een bakoven. Het samen dopen van een snee brood in de warme sauzen van stroopsaus, kaneelsaus of suikersaus maakte van Jan-in-de-zak een echt gezelligheidsgerecht.
Wie weet nog hoe onze Zeeuwse grootmoeders dit dampende, zoete brood uit de kookpan haalden en met trots aan tafel zetten?
Recept Jan in de zak
Jan in de zak
Wat heb je nodig?
Ingrediënten
- 400 gram tarwebloem
- 20 gram gist
- 300 ml lauwe melk
- 2 eieren
- 150 gram rozijnen
- 1 appel
- snufje zout
- 75 gram boter
- 3 eetlepels honing
Bereidingswijze
- Los de gist op in de lauwe melk.
- Verdeel het meel op tafel en maak er een kuiltje in. Doe daarin de losgeklopte eieren, snufje zout en een gedeelte van de lauwe melk erin.
- Pak een houten lepel en roer door de bloem tot alles aan elkaar kleeft. Voeg af en toe een scheutje melk toe. Als alles is toegevoegd en het een glad deeg is.
- Voeg de gewassen en goed uitgelekte rozijnen en stukjes appel toe en kneed door het deeg totdat er luchtbelletjes ontstaan in het deeg.
- Schep alles in een kom, dek af met een vochtige doek en laat rijzen op een warme plaats.
- Na 30-40 minuten: maak een doek of kussensloop vochtig, wring goed uit en bestuif met bloem.
- Leg een schoteltje in een diepe pan en giet er een laagje water in van 3-4 cm.
- Plaats er een vergiet bovenop en leg er de natte doek in.
- Schep het deeg erin en vouw de punten naar elkaar toe.
- Breng het water aan de kook. Draai het vuur laag en plaats een deksel op de pan.
- Gaar gedurende 1/2 tot 2 uur het deeg. Af en toe checken of er nog voldoende vocht in de pan zit.
- Check met een satéprikker voor de gaarheid.
- Haal het vergiet uit de pan en verwijder de doek. Leg de koek terug in het vergiet en laat uitdampen en afkoelen.
- Snijd de koek in stukken met een dun stuk sterk touw (een mes blijft plakken!)
- Smelt de boter met de stroop en overgiet de stukken koek hiermee.
Receptenfietsroute
Zin om niet alleen te proeven maar ook te ontdekken? Fiets de speciale Fietsreceptenroute: Jan in de zak door de omgeving van Hulst, Vogelwaarde en Terhole. Je vindt de route hier: https://www.lokaallekkers.nl/fietsreceptenroute-jan-in-de-zak-omgeving-hulst-vogelwaarde-en-terhole/
